چگونه بدانیم مجله انتخابی ما ISI است؟

مفهوم ISI دقیقاً چیست؟

اصطلاح ISI ریشه در مؤسسه Institute for Scientific Information دارد که امروزه تحت مالکیت شرکت Clarivate Analytics اداره می‌شود. در حال حاضر، وقتی گفته می‌شود یک مجله «ISI» است، منظور این است که آن مجله در پایگاه Web of Science Core Collection نمایه شده باشد.

مهم‌ترین نمایه‌های Web of Science عبارت‌اند از:

• Science Citation Index Expanded (SCIE)

• Social Sciences Citation Index (SSCI)

• Arts and Humanities Citation Index (AHCI)

• Emerging Sources Citation Index (ESCI)

اگر یک مجله در یکی از این چهار نمایه قرار داشته باشد، در عرف دانشگاهی «ISI» محسوب می‌شود.

تفاوت SCIE، SSCI و ESCI چیست؟

SCIE و SSCI نمایه‌های اصلی هستند و مجلات موجود در این بخش‌ها دارای Impact Factor رسمی در گزارش‌های سالانه JCR هستند. AHCI بیشتر مربوط به حوزه‌های هنر و علوم انسانی است. ESCI مرحله مقدماتی ورود به Web of Science محسوب می‌شود و ممکن است مجله هنوز ایمپکت رسمی نداشته باشد.

بنابراین همه مجلات ISI الزاماً ایمپکت فاکتور ندارند، اما همه مجلات دارای ایمپکت رسمی، در SCIE یا SSCI قرار دارند.

گام اول: بررسی در Master Journal List

تنها مرجع رسمی برای بررسی نمایه بودن مجله، فهرست Master Journal List در وب‌سایت Web of Science است.

مراحل عملی بررسی:

1. ورود به سایت Master Journal List

2. جستجوی نام کامل مجله (ترجیحاً با ISSN)

3. بررسی ستون Indexing

اگر در قسمت Indexing یکی از SCIE، SSCI، AHCI یا ESCI ذکر شده باشد، مجله ISI است.

اگر هیچ‌کدام از این موارد درج نشده باشد، مجله ISI محسوب نمی‌شود؛ حتی اگر در سایت خود چنین ادعایی کرده باشد.

گام دوم: بررسی ایمپکت فاکتور

برای بررسی داشتن Impact Factor رسمی باید به پایگاه Journal Citation Reports مراجعه کرد.

در این بخش می‌توانید اطلاعات زیر را مشاهده کنید:

• Impact Factor سال جاری

• Quartile (Q1 تا Q4)

• حوزه موضوعی

• میزان استناد

داشتن ایمپکت فاکتور به معنی حضور قطعی در SCIE یا SSCI است.

تفاوت ISI با Scopus

یکی از اشتباهات رایج، برابر دانستن ISI با Scopus است. پایگاه Scopus متعلق به Elsevier است و کاملاً مستقل از Web of Science عمل می‌کند.

یک مجله ممکن است:

• فقط Scopus باشد

• فقط Web of Science باشد

• هر دو باشد

• هیچ‌کدام نباشد

نمایه بودن در Scopus به معنای ISI بودن نیست.

بررسی بخش Abstracting & Indexing در سایت مجله

در وب‌سایت رسمی هر مجله، بخشی با عنوان Abstracting & Indexing وجود دارد. در این قسمت باید دقیقاً عبارت زیر ذکر شده باشد:

Indexed in Web of Science Core Collection

اگر فقط نام پایگاه‌هایی مانند Google Scholar، Crossref یا DOAJ درج شده باشد، مجله ISI نیست.

اهمیت بررسی ISI بودن مجله

دانشگاه‌ها و وزارتخانه‌ها معمولاً امتیاز ویژه‌ای برای مقالات ISI در نظر می‌گیرند. چاپ مقاله در مجله غیر ISI در موارد زیر ممکن است امتیاز لازم را نداشته باشد:

• دفاع از پایان‌نامه

• ارتقاء هیئت علمی

• مصاحبه دکتری

• ارتقاء شغلی

بنابراین بررسی دقیق قبل از ارسال مقاله ضروری است.

آیا ESCI هم ISI محسوب می‌شود؟

بله. مجلات ESCI نیز در Web of Science نمایه شده‌اند و در بسیاری از دانشگاه‌ها به عنوان ISI پذیرفته می‌شوند، هرچند ممکن است ایمپکت رسمی نداشته باشند. سیاست هر دانشگاه ممکن است متفاوت باشد.

جمع‌بندی

برای اطمینان از ISI بودن یک مجله، تنها مرجع معتبر Web of Science است. هیچ ادعایی در سایت مجله، هیچ ایمپکتی خارج از JCR و هیچ نمایه‌ای مانند Scopus جایگزین بررسی رسمی در Web of Science Core Collection نیست.

با رعایت مراحل زیر می‌توانید با اطمینان کامل تصمیم بگیرید:

• بررسی Master Journal List

• تأیید نمایه در SCIE یا SSCI

• مشاهده ایمپکت رسمی در JCR

• پرهیز از مجلات با شاخص‌های جعلی

این فرآیند ساده اما حیاتی، از اتلاف زمان، هزینه و آسیب علمی جلوگیری می‌کند.