مقاله مبتني بر پژوهش ميداني چیست؟

ساختار مقاله مبتنی بر پژوهش میدانی

مقدمه مقاله پژوهش میدانی

مقدمه هر مقاله علمی، تصویری کلی از مسئله پژوهش در اختیار خواننده قرار می‌دهد. در مقاله‌های مبتنی بر پژوهش میدانی، مقدمه معمولاً خلاصه‌ای فشرده از فصل اول و دوم پایان‌نامه است. در این بخش، مسئله تحقیق، ضرورت انجام آن، اهداف پژوهش (بنیادی و کاربردی) و مروری کوتاه بر پیشینه مرتبط ارائه می‌شود.

مقدمه باید نشان دهد که چرا این پژوهش ادامه منطقی تحقیقات پیشین است و چه خلأ علمی‌ای را پوشش می‌دهد. در پایان مقدمه، پرسش‌ها یا فرضیه‌های پژوهش به‌صورت شفاف بیان شده و متغیرهای اصلی تحقیق به‌طور عملیاتی تعریف می‌شوند.

روش کار در مقاله پژوهش میدانی

هدف از بخش روش کار، توضیح دقیق چگونگی انجام پژوهش است، به‌گونه‌ای که سایر پژوهشگران بتوانند در صورت تمایل، مطالعه را تکرار کنند. این بخش معمولاً شامل اجزای زیر است:

آزمودنی‌ها یا جامعه آماری:
در این قسمت، جامعه مورد مطالعه و ویژگی‌های آن مانند تعداد، سن، جنسیت، سطح تحصیلات و شیوه نمونه‌گیری توضیح داده می‌شود. در صورت وجود گروه‌بندی، تعداد گروه‌ها و تعداد افراد هر گروه نیز ذکر می‌شود.

ابزارهای پژوهش:
ابزارهای گردآوری داده مانند پرسش‌نامه، مصاحبه، آزمون یا چک‌لیست معرفی می‌شوند. اگر ابزار استاندارد باشد، ذکر نام آن کافی است؛ اما در صورت استفاده از ابزار محقق‌ساخته، نحوه طراحی، اعتبار و روایی آن باید گزارش شود.

طرح پژوهش:
طرح پژوهش نقشه کلی اجرای تحقیق است. در این بخش، متغیرهای مستقل، وابسته و تعدیل‌کننده معرفی شده و نوع طرح پژوهشی (مانند پیش‌آزمون–پس‌آزمون، تحلیل واریانس، طرح همبستگی و…) تشریح می‌شود. همچنین روش‌های کنترل متغیرهای مزاحم بیان می‌گردد.

شیوه اجرا:
در این قسمت، مراحل اجرای پژوهش به‌صورت گام‌به‌گام توضیح داده می‌شود؛ از نحوه گردآوری داده‌ها و اجرای ابزارها گرفته تا تشکیل گروه‌ها و ثبت پاسخ‌ها.

تحلیل داده‌ها:
در پایان بخش روش کار، شیوه تحلیل داده‌ها توضیح داده می‌شود. روش‌های آماری توصیفی مانند فراوانی، درصد، میانگین و انحراف معیار، و روش‌های آماری استنباطی مانند آزمون‌های t، F یا Z به‌صورت شفاف معرفی می‌شوند.

نتایج مقاله پژوهش میدانی

در بخش نتایج، یافته‌های پژوهش به‌صورت خلاصه، دقیق و بدون تفسیر ارائه می‌شوند. نتایج معمولاً بر اساس ترتیب پرسش‌ها یا فرضیه‌ها تنظیم شده و با استفاده از جداول، نمودارها و شکل‌ها نمایش داده می‌شوند. ارائه نتایج باید منطقی باشد؛ به‌طوری که ابتدا مهم‌ترین یافته‌ها و سپس نتایج کم‌اهمیت‌تر گزارش شوند.

بحث و تفسیر نتایج

بخش بحث، حلقه اتصال تمام اجزای مقاله است. در این قسمت، نتایج پژوهش تفسیر شده و با یافته‌های مطالعات پیشین مقایسه می‌شوند. محقق توضیح می‌دهد که یافته‌ها چه نقشی در گسترش دانش موجود دارند و چگونه به روشن‌تر شدن مسئله پژوهش کمک می‌کنند.

همچنین در این بخش، کاربردهای نظری و عملی نتایج، محدودیت‌های پژوهش و پیشنهادهایی برای تحقیقات آینده ارائه می‌شود. هدف اصلی بخش بحث، هدایت خواننده به یک جمع‌بندی منطقی و علمی از کل پژوهش است.