خدمات مقاله

خدمات ترجمه

خدمات ویراستاری

خدمات کتاب

ثبت سفارش

درباره ما

مراحل اداری و اجرایی چاپ کتاب

انتشار 29 اسفند 1404
مطالعه 11 دقیقه

مراحل اولیه نگارش و آماده‌سازی کتاب

چاپ کتاب یکی از فرایندهای نسبتاً طولانی می‌باشد که علاوه بر مراحل آماده‌سازی کتاب برای چاپ، نیاز به طی کردن مراحل اداری برای اخذ مجوزهای لازم برای چاپ آن دارد. برای به چاپ رساندن یک کتاب، ابتدا باید کار نگارش آن را تکمیل کرد. برای این منظور، قبل از شروع نگارش کتاب، بایستی هدف خود را از نگارش کتاب مشخص نمایید. آیا قصد دارید یک کتاب تألیفی در یک موضوع خاص بنویسید یا قصد ترجمه یک کتاب لاتین در رشته تحصیلی خود را دارید؟ زیرا این دو نوع کتاب با یکدیگر متفاوت هستند. در نگارش کتاب‌های ترجمه، علاوه بر دانستن اصول نگارشی کتاب، بایستی تسلط کافی به زبان انگلیسی داشته باشید. اما در نگارش کتاب‌های تألیفی، بیشتر نیاز به جمع‌آوری اطلاعات در خصوص موضوعات مشخص و نگارش آن به قلم خود نویسنده می‌باشد. در این نوع کتاب‌ها، نویسنده باید از خلاقیت بالایی در نگارش جملات کتاب و برقراری ارتباط درست و منطقی بین بخش‌های مختلف کتاب برخوردار باشد.


روند اداری چاپ کتاب

بعد از اتمام نگارش کتاب، قبل از ارسال آن برای چاپ، لازم است مجوزهای لازم برای انتشار کتاب از اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی اخذ شود. در ابتدا برای کتاب، شماره شابکی که شماره‌ای 13 رقمی است، از خانه کتاب دریافت می‌شود. سپس متن کتاب به سازمان اسناد و کتابخانه ملی ارجاع داده می‌شود تا فیپای کتاب صادر گردد و پس از صدور فیپا، جهت دریافت مجوز کتاب به وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی ارسال می‌شود. البته ناگفته نماند که زمان صدور مجوز، با توجه به موضوع کتاب تعیین می‌شود؛ به‌طور مثال برای کتاب‌های دانشگاهی معمولاً تا 48 ساعت صادر می‌شوند. در نهایت، بعد از اینکه کتاب به چاپ رسید، چند نسخه از آن جهت اعلام وصول در اختیار وزارت ارشاد قرار می‌گیرد.

روند اداری چاپ کتاب


روند اجرایی چاپ کتاب

بعد از اخذ مجوز کتاب و آماده‌شدن متن و جلد کتاب، به ترتیب عملیات زیر جهت انتشار کتاب صورت می‌گیرد:

  • تهیه فیلم و زینک متن و جلد

  • چاپ متن و جلد

  • سلفون‌کشی برای جلد

  • صحافی

روند اجرایی چاپ کتاب


مراحل چاپ کتاب

مراحل زیر روند چاپ کتاب در انتشارات‌های مختلف را نشان می‌دهد که از امضای قرارداد شروع و به تجدید چاپ و کارهای دیگر ختم می‌شود.


تایپ و صفحه‌آرایی کتاب

تایپ متن کتاب کمی متفاوت از تایپ متون معمولی می‌باشد. رعایت برخی نکات در تایپ کلمات در متن کتاب الزامی است؛ بنابراین بهتر است تایپ کتاب توسط فردی انجام گیرد که آشنایی کامل با این اصول را دارد. پس از اتمام تایپ متن کتاب و ویرایش نهایی آن، کتاب برای صفحه‌آرایی ارسال می‌شود. در صفحه‌آرایی، اندازه صفحات کتاب تعیین می‌شود و متناسب با آن، جایگاه تصاویر کتاب، نمودارها و سایر موارد مشخص می‌گردد. همچنین اندازه قلم متن و نوع فونت کتاب مشخص می‌شود. صفحات شماره‌گذاری شده و در نهایت فهرست‌بندی کتاب انجام می‌گیرد. سایز کتاب سلیقه‌ای می‌باشد و توسط نویسنده انتخاب می‌شود. سایزهای مختلفی که برای چاپ کتاب استفاده می‌شوند شامل موارد زیر است:

  • سایز رقعی (14٫5×21) که بیشتر برای کتاب‌های ادبی و عمومی استفاده می‌شود.

  • سایز وزیری (17٫5×25) که بیشتر برای کتاب‌های دانشگاهی و تخصصی استفاده می‌شود.

  • سایز رحلی (21×29) که بیشتر برای کتاب‌های کمک‌درسی استفاده می‌شود.

معمولاً اکثر کتاب‌های شعر در سایز رقعی (معادل A5) چاپ می‌شوند و کتاب‌های علمی در سایز وزیری که کمی بزرگ‌تر از رقعی است. با این وجود، سلیقه شخصی نویسنده در انتخاب سایز کتاب نیز در نظر گرفته می‌شود.


تعیین عنوان کتاب

برجسته‌ترین شاخص یک کتاب که نقش تعیین‌کننده‌ای در انتخاب آن توسط خوانندگان دارد، عنوان آن است. عنوان کتاب باید به گونه‌ای انتخاب شود که خواننده با دیدن آن به موضوع کتاب پی ببرد. برای بسیاری از نویسندگان پیش آمده است که متن کتاب خود را نوشته و به پایان رسانده‌اند اما نتوانسته‌اند عنوان مناسبی برای آن پیدا کنند. گاهی نیز مشاهده شده است که عنوان کتاب هیچ تناسبی با موضوع کتاب ندارد؛ در نتیجه انتخاب عنوان یکی از مهم‌ترین بخش‌های نگارش کتاب می‌باشد. یکی از نکاتی که در انتخاب عنوان کتاب باید به آن توجه کرد، کوتاه بودن عنوان است. عنوان کتاب نباید طولانی باشد. سعی کنید برای عنوان کتاب از عناوین 2 تا 3 کلمه‌ای استفاده نمایید. به‌خصوص اگر قصد تبدیل پایان‌نامه به کتاب را دارید، نیازی نیست عنوان کتاب همان عنوان پایان‌نامه باشد؛ زیرا عناوین پایان‌نامه‌ها معمولاً بلند و طولانی هستند و برای عنوان کتاب مناسب نیستند. بهتر است آن را کوتاه‌تر کرده و از کلمات کلیدی آن برای عنوان کتاب استفاده نمایید.


طرح جلد کتاب

طراحی جلد کتاب از اهمیت بسزایی برخوردار است؛ لذا لازم است مؤلف و طراح انتشارات در این مرحله با هم تبادل نظر بیشتری داشته باشند. مؤلف می‌بایست در چند سطر کتاب را در پشت جلد به مخاطب معرفی کند. نظرات و ایده‌های خود را به ناشر و طراح جلد کتاب بیان کنید تا به‌صورت ترکیبی از افکار شما و موضوع کتاب، یک طرح مناسب برای کتاب طراحی شود. جلد کتاب مهم‌ترین قسمت یک کتاب می‌باشد. همان‌طور که هنگام روبه‌رو شدن با یک فرد، بدون شناخت قبلی از ظاهر او درباره ارتباط تصمیم می‌گیرید، کتاب نیز دقیقاً همین‌گونه است. اگر ظاهر نامرتب و ژولیده باشد، شاید اصلاً به آن نزدیک نشوید. یک جلد خوب می‌تواند محتوای خوب را برجسته کند و یک جلد نامناسب می‌تواند محتوای خوب را ضعیف نشان دهد. نوع هدف شما از نگارش کتاب نیز در طراحی جلد اهمیت دارد. اگر هدف شما از نگارش کتاب در حوزه دانشگاهی، فروش بالا در بازار است، باید طراحی جلد به شکل متفاوتی انجام شود.

فروش کتابی با طرح جلد گیرا و محتوای ضعیف، بیشتر از کتابی با محتوای قوی و طرح جلد ضعیف است.


دریافت شابک

شابک یک شماره 13 رقمی است که از خانه کتاب دریافت می‌شود. به‌طور معمول، ناشران شماره شابک را به‌صورت گروهی از خانه کتاب دریافت می‌کنند. به این ترتیب، برای هر کتاب، یکی از شماره‌های شابک دریافتی اختصاص داده می‌شود و پس از تکمیل فرم شابک (جدولی که در برابر هر شماره شابک، نام کتاب چاپ‌شده قرار می‌گیرد)، به انضمام کتاب‌های چاپ‌شده به خانه کتاب ارائه می‌گردد. اما برخی از ناشران که مجوز نشر ندارند، به‌صورت موردی از خانه کتاب شماره شابک دریافت و در کتاب درج می‌کنند. این ناشران نیز پس از چاپ کتاب باید 5 نسخه از کتاب را به خانه کتاب تحویل دهند. افرادی که خودشان می‌خواهند کتابشان را چاپ کنند، باید شخصاً شماره شابک دریافت کنند؛ در واقع خودشان ناشر کتابشان می‌شوند که به این حالت ناشر-مؤلف گفته می‌شود. از نظر زمانی، معمولاً شابک یک‌روزه دریافت می‌شود.


دریافت فهرست‌نویسی کتابخانه ملی (فیپا)

پس از درج شماره شابک در شناسنامه کتاب، پرینت کتاب (صفحه‌آرایی‌شده) به همراه سی‌دی و فرم تکمیل‌شده درخواست فهرست‌نویسی به کتابخانه ملی تحویل داده می‌شود. به‌طور متوسط، فیپا یک هفته تا 10 روز پس از ارائه به متقاضی صادر می‌شود. متقاضی باید تمامی اطلاعات فیپای دریافتی را در صفحات ابتدایی کتاب (جایی که برای شناسنامه در نظر گرفته شده است) درج کند. البته در انتشارات، فیپا را وارد می‌کنند و کتاب را در اختیار نویسنده قرار می‌دهند تا یک‌بار دیگر کتاب را بررسی کند تا از نظر نگارشی و صفحه‌آرایی مشکلی نداشته باشد؛ زیرا پس از این مرحله، کتاب برای اخذ مجوز به ارشاد ارسال می‌شود. زمانی که فیپای کتاب از سوی کتابخانه ملی صادر می‌شود، ناشر آن را در داخل کتاب صفحه‌آرایی‌شده قرار می‌دهد و برای نویسنده ارسال می‌کند تا مجدداً کتاب را بررسی کرده و مشکلات احتمالی نگارشی یا صفحه‌آرایی را برطرف کند؛ زیرا پس از این مرحله، امکان تغییر در محتوا وجود ندارد و کتاب باید دقیقاً به همان صورت برای ارشاد ارسال و چاپ شود.


دریافت مجوز از ارشاد

سی‌دی کتاب، نسخه پرینت کتاب (که اطلاعات فیپا در آن درج شده است) به همراه پرینت جلد، برای اخذ مجوز به اداره کتاب وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی تحویل داده می‌شود. بسته به موضوع کتاب، پس از یک هفته تا دو ماه مجوز صادر می‌شود. گاهی مواردی جهت اصلاح به متقاضی اعلام می‌شود و پس از اعمال تغییرات، مجوز صادر می‌گردد. کتاب‌های علمی معمولاً در دو روز مجوز می‌گیرند، اما کتاب‌های شعر و رمان ممکن است تا یک ماه زمان ببرند و اغلب اصلاحیه می‌خورند؛ یعنی باید برخی بخش‌ها حذف یا اصلاح شوند. لازم است کتاب از نظر سیاسی و اخلاقی مشکلی نداشته باشد؛ زیرا در غیر این صورت متقاضی متضرر می‌شود. با توجه به اینکه ناشر در ابتدای کار هزینه‌ای به عنوان بیعانه دریافت می‌کند و در صورت رد شدن کتاب، این مبلغ بازگردانده نمی‌شود، زیرا ناشر به همان میزان برای انجام کارهایی مانند فیپا، صفحه‌آرایی و امور اداری هزینه کرده است.


تهیه فیلم و زینک متن

کتاب پس از صدور مجوز چاپ، وارد مرحله چاپ می‌شود. روش‌های مختلفی برای چاپ کتاب وجود دارد:

  • چاپ دیجیتال (چاپ بر اساس تقاضا): این روش مناسب چاپ با تیراژ پایین است و در آن نیازی به فیلم و زینک (لیتوگرافی) نیست. در صورتی که تیراژ زیر 200 جلد باشد، این روش مناسب است و کیفیت آن نیز برای کتاب قابل قبول می‌باشد. توجه داشته باشید این روش برای تیراژ بالا مقرون‌به‌صرفه نیست. در چاپ دیجیتال، به دلیل هزینه بالا، ممکن است هزینه هر جلد حتی از قیمت پشت جلد بیشتر شود. بنابراین این روش برای افرادی مناسب است که هدفشان از چاپ کتاب صرفاً فروش نیست یا اساتیدی که برای دانشجویان خود تعداد محدودی کتاب نیاز دارند.

  • ریسوگراف: دستگاه ریسوگراف دستگاهی شبیه دستگاه کپی در مقیاس بزرگ‌تر است. چاپ با این دستگاه ارزان‌تر است، اما کیفیت بسیار پایینی دارد. (این انتشارات هیچ‌یک از کتاب‌های خود را با این روش چاپ نمی‌کند.)

  • چاپ افست: بهترین روش چاپ کتاب، چاپ افست است. این روش دارای کیفیت مطلوب بوده و نسبت به چاپ دیجیتال کیفیت بهتری دارد و برای تیراژهای بالا (500 عدد به بالا) بسیار مقرون‌به‌صرفه است.

چنانچه بخواهید کتاب خود را به‌صورت افست و در تیراژ بالای 100 جلد چاپ کنید، لازم است از متن و جلد کتاب زینک تهیه شود. منظور از زینک، ورقی فلزی، پلاستیکی یا کاغذی با ابعاد مشخص است که در لیتوگرافی طرح مورد نظر برای چاپ روی آن کپی می‌شود. اما در چاپ دیجیتال نیازی به زینک نیست.


چاپ متن و جلد کتاب

پس از تهیه زینک در لیتوگرافی، کتاب جهت چاپ به چاپخانه ارسال می‌شود. تیراژ، صفحات و سایر موارد ذکرشده در شناسنامه باید با دقت رعایت شود. گاهی اطلاعات فیپا یا شناسنامه در چاپ حذف می‌شوند که پس از بررسی ارشاد، ناشر موظف است اطلاعات حذف‌شده را در کتاب درج نماید.


انتخاب سلفون و UV کتاب

در این مرحله، برای جلوگیری از خط و خش، معمولاً روی جلد یک پوشش سلفون مات یا براق و یا مواد شیمیایی کشیده می‌شود که برای محافظت از جلد کتاب بسیار مؤثر است. البته برخی افراد ترجیح می‌دهند جلد کتابشان مات باشد و نیازی به سلفون ندارند.


صحافی کتاب

صحافی مرحله پایانی و آماده‌سازی کتاب است که در آن پس از تا و ترتیب فرم‌های چاپ‌شده، متن کتاب به وسیله چسب سرد یا گرم به جلد متصل می‌شود (البته روش‌های متنوع و متعددی در صحافی وجود دارد). برای کتاب‌های معمولی بهتر است از چسب گرم استفاده شود. صحافی کتاب باید با دقت و بدون عجله انجام گیرد.


اعلام وصول کتاب بعد از چاپ

پس از چاپ کتاب، ناشر 4 نسخه از کتاب چاپ‌شده را جهت دریافت اعلام وصول به ارشاد تحویل می‌دهد. با دریافت اعلام وصول، پروسه اداری چاپ کتاب پایان می‌پذیرد. این بخش بسیار مهم است؛ زیرا اگر کتاب اعلام وصول نشود، به این معناست که کتاب به‌طور رسمی ثبت نشده و ارزش قانونی ندارد، حتی اگر نسخه چاپی آن در اختیار شما باشد. برای اطمینان از اعلام وصول، شش ماه تا نهایتاً یک سال پس از چاپ، می‌توان به سایت کتابخانه ملی مراجعه کرده و نام کتاب را جستجو کرد. در بخش فهرست‌برگه، اگر وضعیت فهرست‌نویسی از فیپا (پیش از انتشار) به فاپا (پس از انتشار) تغییر کرده باشد، نشان‌دهنده اعلام وصول کتاب است.


تجدید چاپ کتاب

اگر ناشر بخواهد کتابی را تجدید چاپ کند، در صورتی که تغییر محتوایی در کتاب اعمال نشده باشد، مجوز چاپ بدون طی مراحل فوق و تنها با اخذ مجوز ارشاد (که سریع صادر می‌شود) انجام می‌گیرد. اما اگر ناشر قصد اعمال تغییرات محتوایی در متن کتاب را داشته باشد، باید تمام مراحل فوق را مجدداً طی کند. با این تفاوت که هزینه چاپ مجدد کتاب بسیار کمتر از قبل بوده و دیگر نیازی به پرداخت هزینه‌های مربوط به مجوز، صفحه‌آرایی، طراحی جلد و ... نخواهد بود.

ثبت سفارش چاپ کتاب در موسسه انتشاراتی اشراق


به نگارش درآوردن یک کتاب و سپس چاپ آن، می‌تواند امتیازات زیادی را برای رسیدن به موفقیت‌های بزرگ برای شما عزیزان به ارمغان بیاورد، اگر شما هم می‌خواهید علم و دانسته‌های خود را با عموم مردم از طریق چاپ کتاب به اشتراک بگذارید و به دنبال موسسه‌ای معتبر و کاربلد هستید که صفر تا صد خدمات چاپ کتاب خود را نزد آن انجام دهید، موسسه انتشاراتی اشراق یک گزینه بسیار مناسب برایتان خواهد بود. شما عزیزان می توانید طبق مراحل زیر، سفارش چاپ کتاب خود را در موسسه انتشاراتی اشراق به ثبت برسانید.

ثبت

ابتدا فایل کتاب و تمامی اطلاعات مربوط به آن را ارسال کرده و نوع درخواست خود را ثبت کنید.

پشتیبانی

کارشناسان ما با شما تماس گرفته و در این خصوص راهنمایی کرده و ثبت سفارشتان را نهایی می کنند

ارسال

پروژه فرمت بندی کتاب، صفحه آرایی و... شروع شده و قبل از چاپ، جهت تایید به شما ارسال می شود.

تحویل

پس از اخذ مجوزهای لازم و چاپ کتاب در تعداد تیراژ درخواستی، کتاب های ارزشمندتان ارسال می گردد.

سخن آخر

موسسه انتشاراتی اشراق با بهره‌گیری از کارشناسان متخصص و متبحر خود، روند چاپ کتاب شما را با کمترین هزینه، کیفیت بالا و در سریع‌ترین زمان، میسر می‌کند. فقط کافیست پس از ثبت سفارش چاپ کتاب، منتظر تماس کارشناسان بوده و بعد از طی شدن پروسه آن، کتاب‌های ارزشمند خود را دریافت کنید. زیرا تمامی کارهای مربوط به صفحه آرایی، طراحی جلد کتاب، اخذ مجوزهای مربوطه و در نهایت چاپ کتاب در تیراژ درخواستی شما بر عهده تیم متخصص و با تجربه موسسه انتشاراتی اشراق خواهد بود.

لوگو

راه‌های ارتباطی با موسسه انتشاراتی اشراق

کارشناسان و مشاوران موسسه انتشاراتی اشراق به صورت تمام‌وقت حتی در روزهای تعطیل آماده ارائه خدمات حرفه‌ای و باکیفیت به مشتریان و کاربران خود هستند. برای دریافت مشاوره می‌توانید از طریق سایت به صورت آنلاین با مشاورین موسسه گفت‌وگو کنید و یا از طریق تماس تلفنی با شماره‌های زیر در ارتباط باشید:

eshragh_company

isi.eshragh@gmail.com

09149724933

041-33373424

لطفا امتیاز خود را ثبت کنید
1 5
(امتیاز 0 توسط 0 نفر)
  ارسال به دوستان:


سوالات متداول

برای چاپ کتاب ابتدا باید نگارش آن تکمیل شود، سپس مراحل اداری شامل دریافت شابک، فیپا و مجوز ارشاد انجام می‌گیرد. پس از آن صفحه‌آرایی، طراحی جلد، چاپ، صحافی و در نهایت اعلام وصول کتاب صورت می‌پذیرد.

چاپ دیجیتال برای تیراژ پایین (زیر 200 جلد) مناسب است و نیازی به زینک ندارد، اما چاپ افست برای تیراژ بالا (500 جلد به بالا) مقرون‌به‌صرفه‌تر و باکیفیت‌تر است و نیاز به تهیه زینک دارد.

شابک یک شماره 13 رقمی برای شناسایی کتاب است که از خانه کتاب دریافت می‌شود. فیپا نیز فهرست‌نویسی کتاب در کتابخانه ملی است که پیش از چاپ صادر شده و برای دریافت مجوز نهایی ارشاد الزامی می‌باشد.

سوالات بیشتر
در پاسخ به:
اختیاری
اختیاری (نمایش داده نخواهد شد)
اجباری
پرسش و دیدگاه شما
اختیاری
اختیاری (نمایش داده نخواهد شد)
اجباری


خدمات موسسه انتشاراتی اشراق