موسسه انتشاراتی اشراق: از مهم ترین بخش تحصیلات تکمیلی و دکتری، انتخاب یک موضوع تحقیقی و انجام آن در قالب پایان نامه یا تز می باشد.
فرآیند انجام پایاننامه، یک مسیر نسبتاً طولانی، مرحلهمند و نیازمند دقت بالا است. در این مسیر، توجه به کیفیت کار از سرعت انجام آن اهمیت بیشتری دارد. همانطور که گفته میشود:
«شروع نکنید که زود تمام کنید؛ شروع کنید که از کار خود لذت ببرید و به نتیجهای مطلوب برسید.»
در طول انجام پایاننامه و متعاقب آن نگارش مقاله علمی، صبوری و رعایت ترتیب مراحل ضروری است. ورود شتابزده به مراحل بعدی بدون جمعآوری اطلاعات کافی، معمولاً منجر به نتایج ضعیف و غیرقابلقبول خواهد شد.
بهطور کلی، انجام یک پایاننامه شامل چهار مرحله اصلی است:
انتخاب موضوع مناسب
جمعآوری اطلاعات
سازماندهی اطلاعات و تعیین ایده و هدف
تدوین مطالب و نگارش پایاننامه

انتخاب موضوع، زیربنای اصلی پایاننامه است و نقش تعیینکنندهای در کیفیت نهایی کار دارد. برای انتخاب یک موضوع مناسب و علمی میتوان از روشهای زیر استفاده کرد:
مشورت با اساتید و پژوهشگران باتجربه
بسیاری از اساتید فعال در مراکز تحقیقاتی، دارای پروژههای پژوهشی بلندمدت هستند و بخشی از این پروژهها را بهعنوان موضوع پایاننامه به دانشجویان واگذار میکنند. همکاری با این گروهها میتواند منجر به انتخاب موضوعی کاربردی و هدفمند شود.
مطالعه پایاننامههای پیشین در کتابخانه دانشگاه
بررسی بخش «پیشنهادات پژوهشی» در پایاننامههای مرتبط با حوزه مورد علاقه، منبع مناسبی برای استخراج ایدههای جدید پژوهشی است.
بررسی Special Issues در پایگاه Elsevier
شمارههای ویژه مجلات معتبر معمولاً به موضوعات روز و چالشهای نوین علمی میپردازند و میتوانند الهامبخش انتخاب چندین موضوع مناسب باشند.
بررسی پروفایل پژوهشگران پرارجاع (Highly Cited Authors)
با شناسایی مقالات پرارجاع و بررسی سوابق پژوهشی نویسنده مسئول در Google Scholar، میتوان از مسیر پژوهشی و موضوعات مورد توجه آن پژوهشگر ایده گرفت.
شرکت در کنفرانسهای علمی داخلی و بینالمللی
موضوعات ارائهشده در کنفرانسها معمولاً منعکسکننده مسائل روز علمی هستند و میتوانند به شکلگیری یک موضوع نوآورانه کمک کنند.
پس از انتخاب موضوع، مرحله جمعآوری اطلاعات آغاز میشود. منابع اطلاعاتی میتوانند شامل مقالات علمی، کتابها، پایگاههای اطلاعاتی و وبسایتهای معتبر باشند.
استفاده از وبسایتهای علمی معتبر که مطالب آنها دارای منابع و رفرنس مشخص است، اهمیت زیادی دارد. مطالب فاقد منبع، اعتبار علمی ندارند.
پایگاههای نمایهکننده مجلات معتبر مانند ISI، Scopus و ISC از بهترین منابع برای جمعآوری اطلاعات هستند.
پایگاههایی نظیر IEEE، Springer و Elsevier دسترسی به مقالات معتبر و بهروز را فراهم میکنند.
مطالعه مقالات منتشرشده در 4 سال اخیر یکی از مؤثرترین روشها برای آشنایی با پیشرفتهای جدید در حوزه تحقیقاتی مورد نظر است و میتواند در نگارش بخش پیشینه تحقیق مورد استفاده قرار گیرد.
مشورت و همکاری با افراد خبره و متخصص در حوزه موضوعی پایاننامه نیز میتواند به بهبود کیفیت جمعآوری اطلاعات کمک کند.
نکته مهم این است که ارزش واقعی پژوهش زمانی نمایان میشود که منتشر شود. همانگونه که بدون دفاع از پایاننامه امکان دریافت مدرک تحصیلی وجود ندارد، بدون انتشار نتایج پژوهش نیز یافتهها در جامعه علمی دیده نخواهند شد. بنابراین، توصیه میشود همزمان با نگارش پایاننامه، فرآیند استخراج و نگارش مقاله علمی نیز آغاز شود. چاپ مقاله علاوه بر تکمیل ارزیابی پایاننامه، به پژوهش انجامشده اعتبار علمی میبخشد.
اطلاعات گردآوریشده باید بهصورت منسجم دستهبندی و تحلیل شوند تا امکان تعیین ایده محوری و هدف نهایی پژوهش فراهم شود.
برای مثال، اگر در ابتدا تصمیم به بررسی روشهای کاهش رشد سرطان معده گرفتهاید، پس از مطالعه منابع میتوانید هدف پژوهش را بهصورت دقیقتری تعریف کنید؛ مانند:
«مهار رشد سلولهای سرطان معده از طریق مهار بیان ژن X با استفاده از داروی Y».
با مشخص شدن هدف، موضوع پژوهش حالت تخصصی و شفاف پیدا میکند و فرآیند انتخاب موضوع عملاً تکمیل میشود.
در این مرحله، اطلاعات جمعآوریشده باید در ساختار استاندارد پایاننامه قرار گیرند. بهطور معمول، پایاننامه شامل بخشهای زیر است:
مقدمه و پیشینه تحقیق
روش تحقیق
نتایج
بحث و نتیجهگیری
بخش عمده اطلاعات حاصل از مطالعات پیشین در مقدمه و پیشینه تحقیق استفاده میشود.
روش تحقیق باید با دقت و جزئیات کافی نوشته شود تا در صورت تکرار پژوهش توسط سایر محققان، قابل استناد باشد.
بخش نتایج پس از اتمام کار عملی تدوین میشود و مهمترین بخش پایاننامه محسوب میگردد؛ بهگونهای که بیشترین توجه داوران بر این بخش متمرکز است.
در بخش بحث، نتایج پژوهش با یافتههای مطالعات پیشین مقایسه شده و در نهایت، جمعبندی و نتیجهگیری کلی ارائه میشود.
راههای ارتباطی با موسسه انتشاراتی اشراق
کارشناسان و مشاوران موسسه انتشاراتی اشراق به صورت تماموقت حتی در روزهای تعطیل آماده ارائه خدمات حرفهای و باکیفیت به مشتریان و کاربران خود هستند. برای دریافت مشاوره میتوانید از طریق سایت به صورت آنلاین با مشاورین موسسه گفتوگو کنید و یا از طریق تماس تلفنی با شمارههای زیر در ارتباط باشید:
eshragh_company
isi.eshragh@gmail.com
09149724933
041-33373424
انجام پایاننامه باید با انتخاب یک موضوع مناسب و هدفمند آغاز شود. موضوع خوب معمولاً از مشورت با اساتید، بررسی پایاننامههای پیشین، مطالعه مقالات بهروز و آشنایی با موضوعات روز پژوهشی استخراج میشود.
جمعآوری اطلاعات معتبر، پایه و اساس پژوهش است. بدون مطالعه منابع علمی معتبر و مقالات بهروز، امکان تعیین هدف دقیق، انتخاب روش مناسب و دستیابی به نتایج قابل اعتماد وجود ندارد.
خیر. توصیه میشود همزمان با نگارش پایاننامه، فرآیند استخراج و نگارش مقاله نیز آغاز شود. این کار علاوه بر صرفهجویی در زمان، باعث افزایش کیفیت مقاله و اعتبار علمی پژوهش خواهد شد.