ایندکس‌های مختلف ISI چیست؟

مقدمه

وقتی صحبت از مجلات ISI می‌شود، بسیاری تصور می‌کنند همه مجلات از اعتبار یکسانی برخوردار هستند؛ در حالی که واقعیت این است که مجلات Web of Science در چندین ایندکس مختلف مانند SCIE، SSCI، AHCI و ESCI دسته‌بندی می‌شوند و هرکدام معیارها، کاربرد و سطح اعتبار متفاوتی دارند. اگر قصد چاپ مقاله، اپلای یا ارتقای علمی دارید، شناخت این ایندکس‌ها اهمیت زیادی دارد. در ادامه با مهم‌ترین ایندکس‌های Web of Science، تفاوت آن‌ها و روش بررسی ایندکس واقعی یک مجله آشنا می‌شوید.

ایندکس ISI چیست؟

ایندکس ISI چیست و چه تفاوتی با Web of Science دارد؟

قبل از معرفی انواع ایندکس‌ها، لازم است یک باور اشتباه را اصلاح کنیم. امروزه چیزی به نام پایگاه ISI به شکل گذشته وجود ندارد. مؤسسه Institute for Scientific Information (ISI) سال‌ها پیش سیستم نمایه‌سازی استنادی را ایجاد کرد، اما اکنون مدیریت این پایگاه در اختیار Clarivate قرار دارد و تمام مجلات در بستر Web of Science نمایه می‌شوند. با این حال، اصطلاح مقاله ISI همچنان در دانشگاه‌ها و مراکز پژوهشی رایج است و معمولاً به مقاله‌ای گفته می‌شود که در یکی از نمایه‌های معتبر Web of Science Core Collection منتشر شده باشد. به همین دلیل، زمانی که درباره «ایندکس‌های ISI» صحبت می‌کنیم، منظور در واقع ایندکس‌های مختلف Web of Science است.

چرا Web of Science چندین ایندکس مختلف دارد؟

تمام رشته‌های علمی شرایط یکسانی ندارند. برای مثال، نحوه استناد در رشته پزشکی با فلسفه یا مدیریت تفاوت زیادی دارد. همچنین مقالات کنفرانسی، کتاب‌های علمی و مجلات پژوهشی معیارهای ارزیابی متفاوتی دارند. به همین دلیل Clarivate مجلات را در چندین نمایه تخصصی دسته‌بندی کرده است تا هر حوزه بر اساس استانداردهای خود ارزیابی شود. این موضوع باعث می‌شود مقایسه مجلات علمی دقیق‌تر و عادلانه‌تر باشد.

انواع ایندکس‌های مختلف در ISI

در حال حاضر مهم‌ترین ایندکس‌های Web of Science عبارت‌اند از:

نام ایندکس	حوزه علمی	میزان اعتبار	ایمپکت فاکتور
SCIE	علوم پایه، پزشکی، مهندسی	بسیار بالا	دارد
SSCI	علوم اجتماعی	بسیار بالا	دارد
AHCI	هنر و علوم انسانی	بسیار معتبر	معمولاً JIF ندارد
ESCI	مجلات نوظهور	خوب	بسته به وضعیت مجله
CPCI	مقالات کنفرانسی	متوسط	ندارد
BKCI	کتاب‌های علمی	تخصصی	ندارد

در ادامه هرکدام را جداگانه بررسی می‌کنیم.

ایندکس SCIE چیست؟

Science Citation Index Expanded (SCIE) یکی از معتبرترین نمایه‌های Web of Science Core Collection است که مجلات علمی حوزه‌های علوم پایه، مهندسی، پزشکی، کشاورزی، علوم زیستی و فناوری را پوشش می‌دهد. پژوهشگران این رشته‌ها معمولاً تلاش می‌کنند مقالات خود را در مجلات نمایه‌شده در SCIE منتشر کنند؛ زیرا این مجلات از نظر کیفیت علمی، فرآیند داوری و تأثیرگذاری پژوهشی در سطح بالایی قرار دارند.

مجلات SCIE توسط Clarivate بر اساس معیارهایی مانند کیفیت مقالات، نظم انتشار، استانداردهای داوری، رعایت اصول اخلاق پژوهش و میزان تأثیرگذاری علمی ارزیابی می‌شوند. بسیاری از این مجلات در Journal Citation Reports (JCR) نیز حضور دارند و در صورت احراز شرایط، Journal Impact Factor (JIF) دریافت می‌کنند.

انتشار مقاله در مجلات SCIE در بسیاری از دانشگاه‌ها، مراکز پژوهشی و آیین‌نامه‌های ارزیابی علمی از ارزش بالایی برخوردار است؛ با این حال، معیارهای پذیرش و امتیازدهی ممکن است بسته به دانشگاه، کشور یا سازمان متفاوت باشد.

ایندکس SSCI چیست؟

Social Sciences Citation Index (SSCI) نمایه تخصصی Web of Science برای مجلات علوم اجتماعی است. این نمایه رشته‌هایی مانند مدیریت، اقتصاد، روان‌شناسی، علوم تربیتی، جامعه‌شناسی، حقوق و علوم سیاسی را پوشش می‌دهد.

مجلات SSCI از نظر کیفیت علمی و استانداردهای انتشار در سطح بالایی قرار دارند و بسیاری از آن‌ها دارای Journal Impact Factor هستند. اگرچه شاخص‌های استنادی در علوم اجتماعی با رشته‌های مهندسی و پزشکی متفاوت است، اما اعتبار مجلات SSCI در حوزه تخصصی خود کاملاً قابل‌توجه است.

ایندکس AHCI چیست؟

Arts & Humanities Citation Index (AHCI) نمایه تخصصی مجلات هنر و علوم انسانی در Web of Science است. رشته‌هایی مانند فلسفه، تاریخ، ادبیات، زبان‌شناسی، هنر و مطالعات فرهنگی در این نمایه قرار می‌گیرند.

به دلیل تفاوت الگوی انتشار و استناد در علوم انسانی، بسیاری از مجلات AHCI ایمپکت فاکتور ندارند؛ اما این موضوع از اعتبار آن‌ها نمی‌کاهد. این مجلات همچنان از معتبرترین منابع علمی در حوزه تخصصی خود محسوب می‌شوند.

ESCI چیست؟

Emerging Sources Citation Index (ESCI) برای مجلاتی ایجاد شده است که استانداردهای اولیه نمایه‌سازی در Web of Science را کسب کرده‌اند، اما هنوز در حال ارزیابی برای ورود به نمایه‌های اصلی مانند SCIE، SSCI یا AHCI هستند.

انتشار مقاله در مجلات ESCI نشان‌دهنده چاپ در یک مجله معتبر است و برخی از این مجلات در آینده با حفظ کیفیت علمی، به نمایه‌های اصلی ارتقا پیدا می‌کنند.

بسیاری از مجلات معتبر امروزی، فعالیت خود را از ESCI آغاز کرده‌اند و پس از ارزیابی مستمر به SCIE یا SSCI ارتقا یافته‌اند.

ایندکس CPCI چیست؟

Conference Proceedings Citation Index (CPCI) نمایه‌ای برای ثبت و نمایه‌سازی مقالات کنفرانس‌های علمی معتبر است. این ایندکس به پژوهشگران کمک می‌کند نتایج اولیه تحقیقات خود را از طریق همایش‌ها و کنفرانس‌های بین‌المللی منتشر و در Web of Science نمایه کنند.

ایندکس BKCI چیست؟

Book Citation Index (BKCI) نمایه‌ای است که کتاب‌ها و فصل‌های کتاب علمی منتشرشده توسط ناشران معتبر را در Web of Science نمایه می‌کند. این ایندکس به‌ویژه در رشته‌های علوم انسانی و علوم اجتماعی اهمیت زیادی دارد؛ زیرا کتاب‌ها در این حوزه‌ها نقش پررنگ‌تری در تولید و انتقال دانش دارند.

بررسی ایندکس مجله

چگونه ایندکس یک مجله را بررسی کنیم؟

یکی از رایج‌ترین اشتباهات پژوهشگران، اعتماد به اطلاعاتی است که در وب‌سایت مجله نوشته شده است. برخی مجلات ادعا می‌کنند در Web of Science یا ISI نمایه شده‌اند، اما ممکن است این اطلاعات قدیمی یا حتی نادرست باشد. بهترین راه، بررسی مستقیم مجله در Master Journal List است. بررسی ایندکس مجله کمتر از دو دقیقه زمان می‌برد، اما می‌تواند از ارسال مقاله به یک مجله نامعتبر جلوگیری کند.

برای این کار مراحل زیر را انجام دهید:

مرحله اول: نام یا ISSN مجله را پیدا کنید

ابتدا نام کامل مجله یا شماره ISSN آن را در اختیار داشته باشید. اگر هر دو را دارید، پیشنهاد می‌شود از ISSN استفاده کنید؛ زیرا این شناسه برای هر مجله منحصربه‌فرد است و احتمال نمایش نتایج اشتباه را به حداقل می‌رساند.

مرحله دوم: مجله را در Master Journal List جستجو کنید

نام مجله یا شماره ISSN را در بخش جستجوی Master Journal List وارد کنید. پس از جستجو، اطلاعات کاملی درباره مجله نمایش داده می‌شود که معمولاً شامل موارد زیر است:

نام ناشر (Publisher)
وضعیت نمایه‌سازی (Coverage Status)
نمایه یا نمایه‌های مجله (Indexes)
سال ورود مجله به Web of Science
وضعیت فعال یا غیرفعال بودن نمایه (Active/Inactive)

مرحله سوم: نمایه (Index) واقعی مجله را بررسی کنید

مهم‌ترین بخش نتایج، قسمت Indexes است. اگر یکی از نمایه‌های زیر درج شده باشد، مجله در همان نمایه Web of Science قرار دارد.

SCIE (Science Citation Index Expanded)
SSCI (Social Sciences Citation Index)
AHCI (Arts & Humanities Citation Index)
ESCI (Emerging Sources Citation Index)
CPCI (Conference Proceedings Citation Index)
BKCI (Book Citation Index)

نکته مهم: بسیاری از پژوهشگران فقط عبارت "Indexed in Web of Science" را می‌بینند، در حالی که مهم‌تر از آن، نوع ایندکس است. دو مجله ممکن است هر دو در Web of Science نمایه شده باشند، اما یکی در SCIE و دیگری در ESCI باشد و این تفاوت در برخی دانشگاه‌ها و آیین‌نامه‌های ارتقا اهمیت دارد.

آیا همه مجلات ISI ایمپکت فاکتور دارند؟

این یکی از بزرگ‌ترین باورهای اشتباه است.

بسیاری تصور می‌کنند هر مجله‌ای که در Web of Science نمایه شده باشد، حتماً Journal Impact Factor (JIF) دارد.

در واقع، داشتن ایمپکت فاکتور به شرایط و جایگاه مجله بستگی دارد و نباید آن را با نمایه‌شدن در Web of Science یکسان دانست.

به همین دلیل، قبل از ارسال مقاله، علاوه بر بررسی ایندکس، وضعیت شاخص‌های استنادی مجله را نیز بررسی کنید.

کدام ایندکس برای چاپ مقاله بهتر است؟

پاسخ این سؤال به هدف شما بستگی دارد

برای اپلای دانشگاه‌های خارجی

در بسیاری از موارد، مجلات SCIE، SSCI و AHCI بیشترین اعتبار را دارند؛ البته کمیته‌های پذیرش فقط به نام ایندکس نگاه نمی‌کنند و کیفیت پژوهش، موضوع مقاله، استنادها و اعتبار مجله نیز اهمیت دارد.

برای ارتقای اعضای هیئت علمی

در بسیاری از دانشگاه‌ها، آیین‌نامه‌ها برای نمایه‌های مختلف امتیازهای متفاوتی در نظر می‌گیرند. بنابراین همیشه مقررات دانشگاه یا مؤسسه خود را بررسی کنید.

برای چاپ سریع‌تر مقاله

گاهی یک مجله ESCI با داوری دقیق و زمان بررسی کوتاه‌تر می‌تواند انتخاب مناسبی باشد، به‌ویژه اگر موضوع پژوهش در حوزه‌ای نوظهور باشد.

بهترین ایندکس برای چاپ مقاله

هدف	بهترین ایندکس	دلیل
علوم مهندسی	SCIE	معتبرترین مجلات فنی
علوم پزشکی	SCIE	بیشترین پوشش مجلات پزشکی
مدیریت و اقتصاد	SSCI	ویژه علوم اجتماعی
علوم انسانی	AHCI	مناسب رشته‌های هنر و علوم انسانی
چاپ سریع‌تر	ESCI	مجلات نوظهور با داوری استاندارد
کنفرانس	CPCI	نمایه مقالات کنفرانسی
کتاب علمی	BKCI	نمایه کتاب و فصل کتاب

آیا مجله می‌تواند ایندکس خود را از دست بدهد؟

نمایه‌شدن در Web of Science دائمی نیست. Clarivate عملکرد مجلات را به‌طور مستمر ارزیابی می‌کند. اگر مجله استانداردهای لازم را رعایت نکند، ممکن است از یک نمایه حذف شود یا وضعیت آن تغییر کند.

از جمله دلایل این اتفاق می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

افت کیفیت داوری
انتشار نامنظم
افزایش خوداستنادی غیرطبیعی
مشکلات اخلاق نشر
دستکاری استنادها
تخلفات علمی

مجله بدون نمایه

به همین دلیل، توصیه می‌شود وضعیت نمایه‌سازی مجله را درست قبل از ارسال مقاله بررسی کنید، نه بر اساس اطلاعات قدیمی.

5 باور اشتباه درباره ایندکس‌های ISI

آشنایی با این اشتباهات می‌تواند از انتخاب نادرست مجله جلوگیری کند.

اشتباه اول: ISI یک پایگاه مستقل است

در حقیقت، امروزه مجلات در Web of Science نمایه می‌شوند و اصطلاح «ISI» بیشتر یک نام رایج و تاریخی است.

اشتباه دوم: همه مجلات Web of Science یکسان هستند

هر نمایه معیارها و جایگاه خاص خود را دارد. دانستن نام دقیق ایندکس اهمیت زیادی دارد.

اشتباه سوم: هر مجله دارای ایمپکت فاکتور، بهترین انتخاب است

ایمپکت فاکتور تنها یکی از معیارهای ارزیابی مجلات است. حوزه تخصصی، کیفیت داوری، مخاطبان مجله و تناسب آن با موضوع پژوهش نیز نقش مهمی دارند.

اشتباه چهارم: مجلات ESCI بی‌اعتبار هستند

ESCI برای مجلاتی طراحی شده که استانداردهای اولیه را کسب کرده‌اند و در مسیر ارزیابی بیشتر قرار دارند. بسیاری از مجلات معتبر، فعالیت خود را از همین نمایه آغاز کرده‌اند.

اشتباه پنجم: چاپ مقاله در هر مجله Web of Science برای همه اهداف مناسب است

مناسب بودن یک مجله به هدف شما بستگی دارد؛ برای مثال، نیازهای یک دانشجوی متقاضی اپلای ممکن است با الزامات ارتقای اعضای هیئت علمی یا پروژه‌های پژوهشی متفاوت باشد.

جمع‌بندی

انتخاب مجله مناسب فقط به داشتن عبارت «ISI» یا «Web of Science» محدود نمی‌شود. شناخت دقیق ایندکس مجله، بررسی وضعیت نمایه‌سازی و تطبیق آن با هدف پژوهشی، نقش مهمی در موفقیت انتشار مقاله دارد. پیش از ارسال مقاله، همیشه وضعیت مجله را در Master Journal List بررسی کنید تا با اطمینان بیشتری مسیر انتشار پژوهش خود را انتخاب کنید.

خدمات موسسه اشراق در انتخاب مجلات ISI

انتخاب مجله مناسب، یکی از مهم‌ترین مراحل انتشار مقاله است و یک انتخاب نادرست می‌تواند باعث چندین ماه تأخیر یا حتی رد شدن مقاله شود. اگر در انتخاب مجله مناسب یا بررسی ایندکس آن نیاز به راهنمایی دارید، مؤسسه اشراق خدمات تخصصی انتخاب مجله، بررسی اعتبار و ایندکس، فرمت‌بندی، سابمیت و پیگیری مقاله را ارائه می‌دهد.

مؤسسه اشراق با بهره‌گیری از کارشناسان پژوهشی، خدمات تخصصی انتخاب مجله، بررسی اعتبار و ایندکس مجلات، معرفی مجلات متناسب با موضوع مقاله، فرمت‌بندی مطابق راهنمای نویسندگان، سابمیت مقاله، مکاتبه با مجلات و پیگیری فرایند داوری را ارائه می‌دهد. علاوه بر این، خدمات ترجمه تخصصی، ویراستاری علمی، استخراج مقاله از پایان‌نامه، پذیرش و چاپ مقاله در مجلات ISI، Scopus و سایر پایگاه‌های معتبر نیز در مؤسسه اشراق انجام می‌شود تا پژوهشگران بتوانند با اطمینان بیشتری مسیر انتشار بین‌المللی پژوهش‌های خود را طی کنند.

راه‌های ارتباطی با موسسه انتشاراتی اشراق

کارشناسان و مشاوران موسسه انتشاراتی اشراق به صورت تمام‌وقت حتی در روزهای تعطیل آماده ارائه خدمات حرفه‌ای و باکیفیت به مشتریان و کاربران خود هستند. برای دریافت مشاوره می‌توانید از طریق سایت به صورت آنلاین با مشاورین موسسه گفت‌وگو کنید و یا از طریق تماس تلفنی با شماره‌های زیر در ارتباط باشید:

eshragh_company

isi.eshragh@gmail.com

09149724933

041-33373424

دسترسی به سایر مطالب مجلات